Ο θυρεοειδής είναι ένας ενδοκρινής αδένας με κύριο ρόλο την ρύθμιση διαφόρων μεταβολικών διαδικασιών στην εμβρυική, παιδική και ενήλικη ζωή. Πολλές ασθένειες επηρεάζουν την λειτουργία του θυρεοειδούς αδένα είτε εγείροντας την μειωμένη είτε την αυξημένη έκκριση θυρεοειδικών ορμονών. Έτσι εμφανίζεται ο υπερ και ο υπόθυρεοειδισμός.

Ενώ και οι δύο ασθένειες προκαλούνται από διαφορετικούς μηχανισμούς, διατροφικού παράγοντες παίζουν σημαντικό ρόλο και επηρεάζουν την λειτουργικότητα του αδένα. Ανάμεσα σε αυτούς τους παράγοντες μικροθρεπτικά συστατικά με ρόλο κλειδί είναι το Ιώδιο, απαραίτητο για την σύνθεση των Τ3 και Τ4 ορμονών.

Γενικά η αυτοάνοση θυρεοειδίτιδα είναι η κύρια αιτία εμφάνισης υποθυρεοειδισμού στην παιδική και εφηβική ηλικία η έλλειψη ιωδίου παραμένει ένας πολύ σημαντικός λόγος εμφάνισης της νόσου που είναι όμως εύκολο να προληφθεί. Στους ενήλικες η έλλειψη Ιωδίου θεωρείτε το πιο κοινό αίτιο εμφάνισης υποθυρεοειδισμού παγκοσμίως. Επίσης αυτό αυξάνει το ρίσκο φτωχής νευρικής ανάπτυξης σε νεογνά.

Οι ανωμαλίες που προκαλεί η έλλειψη Ιωδίου έχουν μειωθεί στατιστικά σημαντικά στις ΗΠΑ από το 1920 λόγω της προσθήκης του Ιωδίου στο αλάτι. Παρόλο που η προσθήκη Ιωδίου μείωσε τα περιστατικά με υποθυρεοειδισμό κάποια περιστατικά συνέχισαν να εμφανίζονται εξαιτίας του γεγονότος ότι και άλλα μικροθρεπτικά συστατικά επηρεάζουν την λειτουργία των ορμονών του θυρεοειδούς.

Το γοιτρογόνα συμπεριλαμβανομένων των σταυρανθών λαχανικών και τα προιόντα σόγιας φαίνεται ότι παρεμποδίζουν την σύνθεση των θυρεοειδικών ορμονών με ποικίλους τρόπους κυρίως παρεμποδίζοντας την χρήση του διαθέσιμου Ιωδίου. Αυτά τα μικροθρεπτικά συστατικά καλό είναι να καταναλώνονται με σύνεση κυρίως από τα άτομα που πάσχουν από ασθένειες του θυρεοειδούς ή από άτομα με ανεπάρκεια Ιωδίου.

Θυρορμόνη και ανάπτυξη του εγκεφάλου.

Η θυρορμόνη είναι σημαντική για πολλές διαφορετικές λειτουργίες του σώματος, παίζει κρίσιμο ρόλο στην ανάπτυξη του εγκεφάλου κατά την εμβρυική ηλικία. Η διαδικασία της ορμονικής ωρίμανσης του κυήματος ρυθμίζεται από θυρειδικούς υποδοχείς. Αυτοί οι υποδοχείς συμπεριλαμβανομένου του ΤRa και του ΤRβ εκφράζονται στον κυτταρικό πυρήνα και ρυθμίζουν την παραγωγή των θυρεοειδικών ορμονών μέσω της έκφρασης γονιδίων. Το έμβρυο εξαρτάται από την μητρική θυροειδική ορμόνη μέχρι και την 12 εβδομάδα της κύησης. Έπειτα αρχίζουν και αναπτύσονται θυρεοειδικοί υποδοχείς στον εγκεφαλικό φλοιό και στην παρεγκεφαλίδα. Από εκεί και πέρα ο αδένας του εμβρύου είναι ικάνος να συγκεντρώσει Ιώδιο με σκοπό να συνθέσει θυροξίνη.

Σύνθεση και μεταβολισμός των θυρεοειδικών ορμονών

Ο θυρεοειδής αδένας συνθέτει 2 ορμόνες. Την θυροξίνη(Τ4) και την τριώδιοθυονίνη (Τ3). Έπειτα από την απορρόφηση του Ιωδίου, μπαίνει στην κυκλοφορία του αίματος και εισέρχεται στα θυλακιώδη κύτταρα του θυρεοειδούς μέσω του συναγωνιστή νατρίου Ιωδίου που ρυθμίζεται από την ορμόνη διέγερσης του Θυρεοειδούς (TSH). Η TSH επίσης διεγείρει την παραγωγή της Τ3, μια γλυκοπρωτείνη που παράγεται από τα θυλακιώδη θυρεοειδικά κύτταρα και αποθηκεύεται ανάμεσα στον ωοθυλακιώδη αυλό.

Μέσα στο κύτταρο το Ιώδιο οξυδώνεται μέσω της θυρεοειδικής υπεροξειδάσης, έπειτα μέσω μια διαδικασίας μετασχηματίζεται το Ιώδιο σε θυρογλουβουλίνη. Επιπλέον σχηματίζεται μονοιωδιοτυροσίνη και δυιωδιοτυροσίνη πρόδρομες μορφές που μετασχηματίζονται σε Τ4 και Τ3. Τέλος η TSH διεγείρει την πρωτεόλυση της θυρογλοβουλίνης και ως αποτέλεσμα απελευθερόνονται και οι δύο ορμόνες στην κυκλοφορία του αίματος. Κάθε βήμα στην σύνθεση των ορμονών καταλύεται από ένζυμα τα οποία όταν είναι σε έλλειψη μπορεί να οδηγήσουν σε όζους ή και υποθυρεοειδισμό.

Ο ρόλος Των μικροθρεπτικών συστατικών.

Πολλοί διαιτητικοί παράγοντες έχει φανεί ότι επηρρεάζουν τον θυρεοειδή επιπροσθέτως με το Ιώδιο. Ως βρογχοκηλογόνα ορίζεται μια ομάδα τροφίμων που μπορούν να προκαλέσουν αύξηση του θυρεοειδούς αδένα. Περιλαμβάνονται τα σταυρανθή λαχανικά και ορισμένα προιόντα σόγιας.

Ιώδιο

Το ιωδιούχο αλάτι , τα θαλασσινά, ψάρια και φύκη αλλά και κάποιοι καρποί και άλευρα είναι μια καλή πηγή ιωδίου. Γενικά υπάρχουν βάσιμα στοιχεία ότι επαρκής αλλά  όχι υπερβολική πρόσληψη Ιωδίου είναι ευεργετική για την υγεία του θυρεοειδούς όπως επίσης και το συμπλήρωμα σεληνίου σε ασθενείς με θυρεοειδίτιδα Graves

Σταυρανθή λαχανικά

Στα σταυρανθή λαχανικά ανήκουν το λάχανο, τα παντζάρια, το μπρόκολο και το κουνουπίδι που είναι πλούσια σε γλυκοζινολική ινδόλη. Σε μελέτες αυτό το συστατικό φάνηκε ότι εποικοδομείτε σε μεταβολίτη βρόγχων που ονομάζεται θειοκυανικό και παρεμποδίζει την πρόσληψη ιωδίου από τα κύτταρα του θυρεοειδούς. Λειτουργεί ανταγωνιστικά με τους διάυλους ιωδίου/ νατρίου. Δεν υπάρχουν ακόμα επαρκή κλινικά ευρήματα παρόλα αυτά για να διευκρινιστεί η ποσότητα των σταυρανθών λαχανικών που χρειάζεται για να προκαλέσει δυσλειτουργία στον θυρεοειδή αδένα. Παρόλα αυτά φαίνεται ότι ο βρασμός μπορεί να βοηθήσει στην μετατροπή του βρογχοκηλογόνου συστατικού σε έναν λιγότερο επιβλαβή μεταβολίτη.

Προϊόντα Σόγιας

Τα βρογχοκηλογόνα συστατικά επίσης βρίσκονται στα προϊόντα σόγιας. Πολλές μελέτες στην ισοφλαβόνη, το πιο γνωστό φυτοιστρογόνο της σόγιας, φαίνεται ότι παρεμποδίζει τις θυρορμόνες σε άτομα με έλλειψη ιωδίου.

Κεχρί

Ένα ακόμα προϊόν που μπορεί να προκαλέσει βρόγχους είναι το κεχρί. Ακόμα και σε άτομα με επαρκή ποσότητα Ιωδίου το κεχρί μπορεί να καταστείλει την λειτουργία του θυρεοειδούς αδένα.

Άλλα μικροθρεπτικά συστατικά

Ένας άλλο μικροθρεπτικό συστατικό που επηρεάζει την λειτουργία του αδένα είναι το Σελήνιο. Μια μετανάλυση για το πώς επηρεάζει το σελήνιο σε ασθενείς με θυροειδήτιδα του Graves έδειξε ότι ασθενείς που τους χορηγήθηκε συμπλήρωμα σεληνίου έδειξαν μια παροδική βελτίωση στην λειτουργία του αδένα για τους έξι επόμενους μήνες.

Πως επηρεάζουν διάφορα μικροθρεπτικά συστατικά στην απορρόφηση των φαρμακευτικών αγωγών για τον θυρεοειδή

Πολλά μικροθρεπτικά συστατικά μπορεί να αλληλοεπιδράσουν και να επηρεάσουν την αγωγή για τον θυρεοειδή αδένα. Για παράδειγμα τα συμπληρώματα ασβεστίου πιθανώς έχουν την δυνατότητα να παρεμβαίνουν στην σωστή απορρόφηση των φαρμάκων του θυρεοειδούς.

Επομένως συνίσταται η πρόσληψη των φαρμάκων με 4 ώρες διαφορά.

Επίσης ο καφές και τα συμπληρώματα φυτικών πρέπει να προηγούνται τουλάχιστον μια ώρα πριν από την φαρμακευτική αγωγή.

Τα φλαβονοειδή σε φρούτα, λαχανικά αλλά και το τσάι. μπορεί δυνητικά να επηρεάσουν θετικά το καρδειαγγειακό αλλά μπορεί να καταστείλει την λειτουργία του θυρεοειδούς σε υψηλές δοσολογίες.

Πίσω →